- jest propozycją dialogu na temat tego, czym jest i czym ma być mediacja jako zyskująca coraz powszechniejszą akceptację w społeczeństwie polskim instytucja demokratycznego ładu społeczeństwa obywatelskiego ludzi wolnych i szanujących wolność innych.
- jest podstawą wyznaczającą granice: czym jest mediacja i jaka jest rola mediatora - osoby podejmującej się prowadzenia mediacji, w relacji z osobami korzystającymi z pomocy mediatora,
- jest dokumentem w oparciu o który mediatorzy Krajowego Stowarzyszenia Mediatorów określają rolę i zadania mediatora, jak również miejsce mediacji jako jednej z form społecznego komunikowania,
- jest podstawą krystalizacji się zawodu mediatora,
- tworzy możliwie najszerszą formułę w której mogłoby dochodzić do realizacji podstawowego zadania mediatora usprawniania porozumiewania się w sytuacjach, gdy ludzie są gotowi do skorzystania z pomocy mediatora, - dotyczy rozumienia roli mediatora bez uszczegóławiania związanego ze specyficzną dziedziną uprawnień np. mediator sądowy w sprawach karnych czy mediator sporów zbiorowych, mediator stały, mediator szkolny itd - z zastrzeżeniem, że żadne uszczegółowienie nie może by sprzeczne z postanowieniami Karty Etycznej Mediatora,
- jest podstawą odpowiedzialności etycznej przed Sądem Koleżeńskim KSM.
MEDIACJA
Mediacja to taki sposób porozumiewania się ludzi [stron] w którym uczestniczy mediator. Zadaniem mediatora jest usprawnienie rozumienia się ludzi oraz pomoc w skutecznej realizacji ich własnych interesów. Mediacja jest porozumiewaniem się partnerskim w którym obu stronom przysługuj te same prawa Mediacja odbywa się na wniosek [a w ostateczności za zgodą] zainteresowanych stron. Mediacja jest postępowaniem dobrowolnym dla jej uczestników w całym swoim przebiegu. Mediacja jest postępowaniem poufnym. W trakcie postępowania mediacyjnego nie może dojść do naruszania godności któregokolwiek z uczestników postępowania. Strony powinny zaakceptować osobę prowadzącą mediacje [przynajmniej nie wyrazić sprzeciwu] Strony przed przystąpieniem do mediacji powinny zostać poinformowane o tym czym jest postępowanie mediacyjne i jaka jest dopuszczalna ingerencja mediatora w proces porozumiewania się stron. Przed przystąpieniem do postępowania należy ustalić czas trwania i wynagrodzenie mediatora. Mediacja może by stosowana w każdym przypadku w którym strony zwracają się do mediatora Mediator ma prawo nie podjąć się swej roli, ewentualnie w trakcie postępowania się wycofać. Mediator nie może podejmować się mediacji jeżeli w jego ocenie nie będzie w stanie zachowa bezinteresowności lub, gdy przekracza to jego kompetencje.
MEDIATOR
Mediatorem może być uprawniona lub upoważniona osoba posiadająca: - kompetencje w zakresie prowadzenia postępowania mediacyjnego, - doświadczenie życiowe, - umiejętności społeczne w zakresie kontaktów międzyludzkich, - praktykę w prowadzeniu postępowań mediacyjnych.
W swoich działaniach na polu mediacji mediator ma być: - bezstronny, tzn. nie angażujący się po czyjejkolwiek stronie, nie zainteresowany wynikiem, ani czasem trwania postępowania mediacyjnego, - kompetentny w zakresie postępowania mediacyjnego [posiadający wiedzę i umiejętności w zakresie porozumiewania się ludzi, przywracania zakłóconych relacji, tworzenia warunków sprzyjających porozumiewaniu się ludzi, - odpowiedzialny i spolegliwy podejmujący się zadań, którym jest w stanie sprostać i wywiązujący się z podjętych zadań i
zobowiązań także:
- w zakresie dochowania tajemnicy treści postępowania mediacyjnego, - w zakresie niedopuszczania do sytuacji w której w postępowaniu mediacyjnym naruszana była godność którejkolwiek ze stron.
Mediator, członek KSM , który naruszy zasady Karty decyduje się poddać postępowaniu i orzeczeniu Sądu Koleżeńskiego KSM.
CELE I ISTOTA MEDIACJI
- trwałe zakończenie konfliktu i doprowadzenie do satysfakcjonującego dla wszystkich stron porozumienia. KARTA ETYCZNA
Mediator skłania swą wolę ku pokorze, łagodności, męstwu i sprawiedliwości, ku poszanowaniu godności, indywidualnych potrzeb, idei i wartości człowieka, ku nawykowi zachowywania średniej miary.
- Pokora - wynika z odmienności indywidualnych punktów widzenia; wynika z rozumienia świata i swojego w nim miejsca
- jest również środkiem - między służalczością a zarozumialstwem,
- Łagodność - jest cnotą cierpliwości, rzetelności i konsekwencji,
- jest również środkiem - między nieczułością a porywczością.
- Męstwo - jest wytrwałością w dążeniu do dobra, lojalnością wobec ludzi i zasad,
- jest również środkiem - między tchórzostwem a zuchwałością. - Sprawiedliwość - wypełnia ideę równości i szacunku dla prawa,
- jest również środkiem - między słusznymi racjami osób tkwiących w konflikcie.
- CELE KODEKSU ETYCZNEGO MEDIATORA - KRYTERIA WYSTĘPUJĄCE W KODEKSIE - WARUNKI I ZASADY MEDIACJI - POSTAWY, CECHY I UMIEJĘTNOŚCI MEDIATORA - PROCEDURY KODEKSU ETYCZNEGO
CELE KODEKSU ETYCZNEGO:
rozwijanie kompetencji u mediatorów - jako osób pomagających skonfliktowanym stronom w porozumieniu się. Kodeks - formułuje wartości podstawowe - wyznacza cele i wzorce, - określa kompetencje i normy, jak również zakres praw i obowiązków mediatorów,
Podstawowe wymagania stawiane mediatorowi: - „primum non nocere” - zapewnienie, by postępowanie mediatora (realizowanie jego zadań) nie łączyło się ze szkodami dla żadnej ze stron konfliktów, - zapewnienie realizacji i ochrony zasad mediacji w działalności zawodowej mediatorów, - „wiedzieć, co we mnie dobre a co złe” - poznawanie siebie przez mediatorów: walorów i słabości; formułowanie sposobów doskonalenia zawodowego i osobistego
KRYTERIA WYSTĘPUJĄCE W KODEKSIE
„wiedzieć, na czym polega bycie dobrym mediatorem” - mierniki służące za podstawę oceny
KRYTERIA WYSTĘPUJĄCE W KODEKSIE wynikają z zasad i cech mediacji, jako „techne”: - rzemiosła (do oceny przez komisję etyki), - sztuki: zadawania pytań, motywacji, aktywizacji i inspiracji (element budowania prestiżu mediatora - realizowany poprzez samoocenę i superwizję), - konstruktywnego postępowania w konflikcie - działania w dobrej wierze ze znajomością metody mediacji (do oceny przez komisję etyki), - stosowania przez mediatora nieinwazyjnych i pokojowych technik pozbawionych manipulacji (do oceny przez komisję etyki).
WARUNKI I ZASADY MEDIACJI
w odniesieniu do wszystkich uczestników postępowania mediacyjnego - mediatora i stron: - dobrowolność udziału w mediacji, - poufność postępowania mediacyjnego (zachowanie tajemnicy), - nieformalność postępowania (brak protokołu; notatki mediatora są na końcu postępowania niszczone), - postępowanie w dobrej wierze (uczciwość, mówienie prawdy, niemanipulowanie), - poszanowanie godności każdego uczestnika postępowania mediacyjnego,
w odniesieniu do mediatora: - bezstronność mediatora (w stosunku do stron i problemu),
w odniesieniu do stron konfliktu: - dążenie do kompromisu i gotowość zawarcia ugody , - mediator powinien odebrać od stron deklarację takiego postępowania na początku mediacji, - samodzielność, autonomiczność konfliktu (własność), - mediator powinien pozostawić stronom możliwość samodzielnej decyzji wobec wszystkich kwestii.
CECHY I UMIEJĘTNOŚCI MEDIATORA
I. CECHY MEDIATORA - POKORA - wobec ludzi i rzemiosła, - SZACUNEK I LOJALNOŚĆ wobec ludzi i zasad. - ŚWIADOMOŚĆ SIEBIE I POTRZEBY DOSKONALENIA.
II. UMIEJĘTNOŚCI MEDIATORA posługiwania się profesjonalnymi procedurami, metodami i technikami mediacyjnymi
I. CECHY MEDIATORA
Pokora i szacunek - wobec życia, siebie i innych ludzi, wobec ludzkich spraw, - poszanowanie wartości innych ludzi, - respekt wobec ludzkich więzi. - lojalność wobec cnót moralnych i uniwersalnych wartości etycznych,
Świadomość siebie i wewnętrzna siła - znajomość walorów i słabości (stałe poznawanie siebie, własna terapia), - świadomość potrzeby doskonalenia siebie, - zdolność panowania nad swoimi emocjami.
Walory mediatora:- wiara w sukces i konsekwencja w dążeniu do osiągania celów,
- opanowanie, cierpliwość, konsekwencja, wytrwałość,
- praca nad sobą (zaznajomiłeś się z istotą i podłożem konfliktów - to znaczy, że pracujesz nad sobą).
II. UMIEJĘTNOŚCI MEDIATORA
Profesjonalizm - znajomość rzemiosła - psychologii konfliktu, prawidłowej komunikacji, zasad i procedur negocjacji i mediacji, reguł „temidy” (wymiaru sprawiedliwości) oraz podstaw prawnych mediacji, - lojalność i praworządność - przestrzeganie zasad prawnych, - świadomość potrzeby nie osądzania innych - wypełnianie jej reguł w toku mediacji, - zdolność bycia bezstronnym oraz zdolność przewidywania skutków - stosowanie zasad bezstronności.
Wymiary profesjonalizmu mediatora. - Mediator zna psychologię konfliktu - posiada wiedzę historyczną, kulturową, ekonomiczną, prawną i społeczną dotyczącą diagnozowania konfliktów - poznawania ich podłoża (źródeł ) oraz istoty, przyczyn eskalacji konfliktu. - Mediator w ramach rzemiosła mediacyjnego - zarządza konfliktem - porządkuje konflikt i pomaga ograniczając do minimum swoją ingerencję w życie innych ludzi. - Mediator w ramach sztuki mediacji - daje otuchę, nadzieję, wsparcie. Powinien więc szanować ludzi oraz mieć respekt dla ich spraw i wartości.
Walory mediatora:- otwarty na dialog i gotowość przyjmowania krytyki,
- sprawność językowa,
- działanie w zgodzie z zasadami mediacji, sztuką motywacji, retoryki, przełamywania impasu, demaskowania manipulacji.
WALORY MEDIATORA (zebrane)- wiara w sukces i konsekwencja w dążeniu do osiągnięcia celów,
- opanowanie, cierpliwość, konsekwencja, wytwałość,
- praca nad sobą (zaznajomiłeś się z istotą i podłożem konfliktu – to oznacza, że pracujesz nad soba,
- otwartość na dialog i gotowość przyjmowania krytyki,
- sprawność językowa,
- działanie w zgodzie z zasadami mediacji, sztuką motywacji, retoryki, przełamywania impasu, demaskowania manipulacji.
PODSTAWOWE I NAJWAŻNIEJSZE TECHNIKI STOSOWANE PRZEZ MEDIATORA:- dopasowanie w komunikacji i empatia mediacyjna,
- aktywne słuchanie i parafraza,
- umiejętne zadawanie pytań otwartych,
- sprawność językowa,
- dowartościowanie,
- neutralna komunikacja niewerbalna.
PROCEDURY KODEKSU ETYCZNEGO
Komisja etyki monitoruje:- kompetencje mediatora w zakresie psychologii konfliktu - wiedzy historycznej, kulturowej, ekonomicznej, prawnej i społecznej dotyczącej diagnozowania konfliktów - poznawania ich podłoża (źródeł ) oraz istoty,
- rzemiosło i profesjonalizm działania mediatora - przestrzeganie podstawowych zasad,
- działanie w obszarze sztuki mediacyjnej, motywacji, aktywizacji i i nspiracji,
- nieinwazyjność stosowanych przez mediatora t echnik konstruktywnego i pozbawionego manipulacji postępowania w konflikcie (zagrożenia wynikać mogą z eskalacji konfliktów wskutek niewłaściwego postępowania mediatora).
|